तुमच्या लहानपणीची आठवण असलेली ॲटलास सायकल आता इतिहासजमा होणार? का?

७० वर्षांपूर्वी हरियाणामधल्या सोनिपत येथे या कंपनीची सुरुवात झाली होती. तेव्हापासून ही सायकल आजवर भारतातील लोकांच्या परिवाराचा भाग असावा अशीच झाली होती. एका पत्र्याच्या शेडमध्ये सुरू झालेली कंपनी वर्षभरात २५ एकरांत पसरली होती. पहिल्याच वर्षी या कंपनीच्या तब्बल १२ हजार सायकली विकल्या गेल्या होत्या. पुढील काही वर्षांत अगदी परदेशात देखील आपली लाडकी ॲटलास दिमाखात फिरायला लागली होती.

१९७८ साली झालेल्या एशियन गेम्समध्येसुद्धा ऍटलासच्या सायकलींचा वापर करण्यात आला होता. या सायकलची विक्री पुढे इतकी वाढली होती की सुनील शेट्टी, सानिया मिर्झा, अभिनव बिंद्रा यांसारख्या दिग्गजांना ॲटलासच्या प्रसिद्धीसाठी मैदानात उतरवण्याएवढी मोठी ही कंपनी झाली होती. नोबेल विजेते अमर्त्य सेन हे आपल्या संशोधनासाठी ऍटलास सायकलवर फिरत असत. ही अमर्त्य सेनांची ॲटलास सायकल तर चक्क स्टॉकहोमच्या नोबेल म्युझियममध्ये आजही तुम्हांला लावलेली दिसेल.

पण मोटर सायकलींचा जमाना आला तशी या सायकलची मागणी कमी व्हायला लागली. २००४ सालापासूनच या कंपनीला अडचणी यायला सुरुवात झाली होती. पण त्यांनी कशीबशी इतकी वर्षे कंपनी टिकवून ठेवली. साहिबाबाद इथे असलेली आपली शेवटची फॅक्टरी बंद करताना कंपनीने म्हटले आहे की,"आम्हाला रोजच्या व्यवहारासाठी पैशांची जुळवाजुळव करणे कठीण झाले आहे. कच्चा मालसुद्धा विकत घेतला जात नाहीये. अशा परिस्थितीत कंपनी चालवणे शक्य नाही."

स्वीडनच्या नोबेल म्युझियमपासून भारतातल्या खेड्यांपर्यंत आजवर दिमाखात उभी असलेली या ॲटलास सायकल आता मात्र एक नॉस्टॉल्जिया म्हणून उरणार आहे.