पृथ्वीचा ९०% हून जास्त भाग हा समुद्राने व्यापलेला आहे. अशा समुद्रावर सत्ता गाजवण्याचा मोह कुणाला होत नाही. अनेक छोट्या-मोठ्या साम्राज्यांनी समुद्रावर आपला अधिका सांगण्यासाठी नौदल आणि आरमारे उभारली. यातच समुद्रावर आणि सामुद्रिक संपत्तीवर आपला हक्क सांगणारा आणखी एक वर्ग म्हणजे समुद्री चाचे. अशा चाच्यांचाही स्वतःचा प्रांत असतो, स्वतःची शासन व्यवस्था असते आणि त्यांचा एक नेताही असतो. सोळाव्या शतकात आयर्लंडमध्ये काही स्थानिक जमातींची सत्ता होती. या जमाती एकत्र येऊन आपापला नेता निवडत आणि हे नेते आपापल्या प्रदेशातील, आपापल्या जमातीसाठी कायदे आणि सुव्यवस्था देण्याचा प्रयत्न करत. महत्वाची बाब म्हणजे या जमातींचा नेता वंश परंपरागत पद्धतीने नव्हे, तर लोकांमधून निवडला जात असे. आयर्लंडमधल्या तेव्हाच्या कायद्यानुसार महिलांना समाजात आदराचे आणि मनाचे स्थान होते, पण त्यांना नेतृत्व करण्याची मुभा नव्हती. त्यांना आपल्या वडिलांच्या संपत्तीत वारसा मिळत होता आणि आपल्या नवऱ्याकडून घटस्फोट घेण्याचाही अधिकार होता, पण त्या कुठल्याही जमातीचे नेतृत्व करू शकत नव्हत्या. अशा काळात एका धाडसी आणि जाँबाज स्त्रीने समुद्री चाच्यांच्या प्रदेशाची हुकूमत आपल्या ताब्यात घेतली होती. लढाई करण्यात, राजकीय डावपेच आखण्यात आणि सामंजस्याने तोडगा काढण्यातही ही राणी अत्यंत निपुण होती. कोण होती ही राणी आणि समाजमान्य नियमांबाहेर जाऊन हिने आपल्या जमातीवर राज्य करण्याची आपली इच्छा कशी अंमलात आणली, जाणून घेऊया या लेखातून.
सोळाव्या शतकात इंग्लंडवर हेन्री आठवा राज्य करत होता. आठवा हेन्री स्वतःला लॉर्ड ऑफ आयर्लंड म्हणवून घेत असे. पण आयर्लंडच्या स्थानिक जमातींना हे मान्य नव्हते. ते स्वतःच्या नियमानुसारच कारभार करत असत.
समुद्री हल्ले आणि व्यापारी लूट यांचा सर्वत्र हल्लकल्लोळ माजलेला असतानाच्या वातावरणात १५३०च्या दरम्यान ग्रेस ओ’म्यालीहा जन्म झाला. तिचे वडील ड्यूडारा ओ’म्याली हे उम्हाला या आयर्लंडमधल्या एका छोट्याशा प्रदेशाचे प्रमुख होते. ग्रेसला लहानपणापासूनच वडिलांचा सहवासात राहायला आवडत असे. ती इतकी हट्टी होती की कितीही विरोध केला तरी ती त्यांच्यासोबत समुद्र सफरीवर जाण्यापासून परावृत्त होत नसे. समुद्राच्या उधाणणाऱ्या लाटांनी तिला अधिकच स्वैर केले.
समुद्रात राहायचे तर तिथल्या जीवनाचे नियम आत्मसात करणे आलेच. म्हणूनच ग्रेसला शस्त्रे हाताळण्याचे आणि युद्धकलेचे प्रशिक्षणही देण्यात आले. यातूनच ती हळूहळू चाच्यांचा जीवनाला सरावत गेली. बेधडक, बेफिकीर आणि बिनधास्त वृत्तीच्या ग्रेसने वडिलांच्या मृत्यूनंतर त्यांचे प्रमुखपदही स्वतःकडेच घेतले. खरेतर त्याकाळच्या नियमानुसार स्त्रियांनी नेतृत्व करणे समाजमान्य नव्हते, तरीही ग्रेसने आपला अजेंडा रेटणे सोडले नाही. प्रचंड हट्टी आणि स्वतःचं तेच खरं करण्याची खोड असलेल्या ग्रेसला कुणी विरोध करण्याचा प्रश्नच नव्हता.


