स्वातंत्र्यानंतर स्थापन झालेल्या रॉ या भारतीय गुप्तचर संस्थेने अनेक धाडसी आणि पराक्रमी गुप्तचर देशाला दिले. त्यापैकी काही लोकांबद्दल आपण या लेखमालेत वाचले आहे. पण स्वातंत्र्यापूर्वीदेखील बऱ्याच गुप्तहेरांनी देशासाठी मोठे योगदान दिले आहे. आज आपण ज्या गुप्तहेराबद्दल जाणून घेणार आहोत ज्यांनी एकाचवेळी पाच देशांना टोपी घातली. प्रसंगी खुद्द हिटलरलासुद्धा मामा बनविले. हे होते नेताजी सुभाष चंद्र बोस यांच्या प्रमुख साथीदारांपैकी एक - भगत राम तलवार!!
भारतात स्वातंत्र्यलढा ऐन भरात होता. इंग्रज काहीही करून चळवळ दडपण्याच्या मागे लागले होते. त्याचाच एक भाग म्हणून सुभाषबाबूंना त्यांच्याच घरात नजरकैद करून ठेवण्यात आले होते. नेताजी वेष बदलून तेथून निसटले. पण त्यांना एका माणसाने ओळखले. तो इंग्रज नव्हता, तर नेताजींवर प्रेम करणारा देशभक्त होता. नेताजी माणसे ओळखायला कधी कमी पडत नसत. त्यांनी त्याच्यातले गुण ओळखले. तेव्हापासून त्याला नेताजींनी महत्वाच्या कामी पाठवायला सुरुवात केली. त्याचे नाव होते, भगत राम तलवार!!! पुढे हेच भगतराम तलवार गुप्तहेर जगतात सिल्व्हर म्हणून ओळखले गेले.










